Kaside Üstadı Kim? Nef’î Tahtta mı, Yoksa Tahtlar Zaten Bir Masal mı? İddiam net: “Kaside üstadı” tacını tek bir şaire vermek, kasidenin çok katmanlı geleneğine yapılmış bir haksızlık. Evet, Nef’î olağanüstü; fakat bu, Fuzûlî’nin estetik doruklarını, Bâkî’nin dil musikisini, Nâbî’nin hikemî damarını görmezden gelmemizi gerektirmez. Gel, “üstadlık” mitini söküp takalım; nerede parlıyor, nerede sarsılıyor? — Kasideyi Ölçmek: Üstatlık İçin Hangi Cetveli Kullanacağız? Kaside teknik bir mimaridir: aruzun katı disiplini, matla’dan makta’a uzanan gerilim, redif ve kafiyenin matematiği, mazmunların zekâ dolu zincirlemesi… Ama yalnız biçim yetmez. Nesibin (teşbib) imge örgüsü, girizgâhın ani vitesi, methiyenin retorik kudreti, fahriyenin şair özgüveni ve duanın…
8 YorumEtiket: de
Kelimelerin Göğünde Bir Yolculuk: Eski Türkçede Gökyüzü Ne Demek? Bir edebiyatçı için her kelime bir evrendir. Kelimeler yalnızca anlam taşımaz; onlar duygunun, düşüncenin ve hafızanın biçimlenmiş hâlidir. Gökyüzü kelimesi de bunlardan biridir: hem sonsuzluğu, hem umudu, hem de insanın kendi iç derinliğini anlatır. Peki, Eski Türkçede gökyüzü ne demek? Bu sorunun yanıtı yalnızca dilbilimsel bir çözümleme değil, aynı zamanda edebî bir keşif yolculuğudur. Çünkü eski Türklerin “gök” sözcüğü, bir kelimeden çok daha fazlasıdır — bir inanç, bir duygu, bir bakış biçimidir. Eski Türkçede “Gök” Sözcüğünün Edebî Kökeni Eski Türkçede “gök”, hem gökyüzü hem de tanrısal güç anlamında kullanılırdı. Bu, yalnızca…
12 Yorum